Inventairedesbâtimentset
sitesagricolesdelaMRCdeCoaticook
Rapportdesynthèse
Phases1et2
décembre2008
InventairedesbâtimentsetsitesagricolesdelaMRCdeCoaticook
Patri‐Arch 3
Inventairedesbâtimentsetsitesagricoles
delaMRCdeCoaticookyPhase1et2
Rapportdesynthèse
Créditsetremerciements
CetteétudeaétéréaliséeparlafirmePatri‐Arch,consultantsenpatrimoineetenarchitecture,pourla
MRCdeCoaticooketleministèredelaCulture,desCommunicationsetdelaConditionfémininedu
Québec,directionrégionaledel’Estrie.
Réalisationdel’étude
MartinDubois Chargédeprojetetévaluationpatrimoniale
ChantalLefebvre Recherchesdocumentaires,terrainetphotographies,analyseshistorique,
architecturaleetpaysagère
Comitédesuivi
ShirleyLavertu AgentededéveloppementculturelpourlaMRCdeCoaticook
SylvieHarveyDirectricegénérale,MRCdeCoaticook
DaniellePotvinDirectionrégionaledel’Estrie,ministèredelaCulture,des
CommunicationsetdelaConditionféminineduQuébec
Remerciements
NousvoulonsadressernosremerciementsàMmeShirleyLavertu,agentededéveloppementculturel
pourlaMRCdeCoaticook,poursaprécieusecollaborationauxdiversesétapesdecetteétudede
caractérisationpatrimoniale,àMmeDaniellePotvin,duministèredelaCulture,desCommunicationset
delaConditionféminine,poursesconseilsetcommentairesjudicieux,auxpropriétairesdesbâtimentset
sitesagricolesrencontrésaucoursduprésentinventaire,aupersonneldescentresd’archivesetdes
sociétésd’histoirevisitéstoutaulongdesrecherches,ainsiqu’auxdiversespersonnesressourcesliéesde
prèsoudeloinauxactivitésagricolesdelaMRCdeCoaticookpourleurgrandedisponibilitéetleur
collaborationdetouslesinstants.
InventairedesbâtimentsetsitesagricolesdelaMRCdeCoaticook
Patri‐Arch 5
Tabledesmatières
Avant‐propos.............................................................................................................................................. 7
Cadreméthodologique.............................................................................................................................. 9
Déroulementdumandat................................................................................................................. 9
Systèmed’identificationdesédificesinventoriés...................................................................... 12
Devisphotographique................................................................................................................... 14
Cadrederéférencepourl’évaluationpatrimoniale .................................................................. 15
Caractéristiquesarchitecturales ............................................................................................................. 19
Lagrange‐étableàpignondroit................................................................................................... 20
Lesgranges‐établesàtoitbrisé..................................................................................................... 27
Lesgrangesàtoitbrisé(baserecourbée) .................................................................................... 35
Lesgrangesàtoitarrondi.............................................................................................................. 37
Lesmatériauxderecouvrement................................................................................................... 38
Lacouleurrougesang‐de‐bœufetleblanchimentàlachaux ................................................. 43
Labatterie........................................................................................................................................ 46
Lesportesàbattantsetcoulissantes............................................................................................ 48
Lespontsd’accès............................................................................................................................ 51
Lesgarnauds................................................................................................................................... 56
Lescampanilesetleslanterneaux................................................................................................ 59
Lesfenêtresd’aération................................................................................................................... 62
Lessilosdebois .............................................................................................................................. 64
Lesdépendancesagricoles...................................................................................................................... 69
Leslaiteries...................................................................................................................................... 69
Lespoulaillers................................................................................................................................. 75
Lesporcheries ................................................................................................................................. 77
Lesécuries ....................................................................................................................................... 78
Leshangarsàgrains....................................................................................................................... 81
Leshangarsàmachineries,lesgaragesetlesremises .............................................................. 82
1 / 141 100%