Antibiotics (THUỐC KHÁNG SINH) – Pharmacology Lecture, Hanoi Medical University

Telechargé par hungnam31415926
10/13/26
1
THUỐC KHÁNG SINH
Bộ môn Dược lý
Trường Đại học Y Hà Nội
1
1
MỤC TIÊU HỌC TẬP
1. Phân tích được cơ chế tác dụng và phân loại của kháng sinh nhóm β
lactam:cephalosporin, penicilin
2. Phân tích được cơ chế tác dụng và độc tính của kháng sinh nhóm
aminoglycosid
3. So sánh được cơ chế tác dụng, độc tính, phân loại và áp dụng điều trị
của kháng sinh nhóm quinolon các thế hệ
4. Nêu được tác dụng, tác dụng không mong muốn của kháng sinh nhóm
cloramphenicol, macrolid, tetracyclin, lincosamid, 5-nitro-imdazol và
co-trimoxazol trong điều trị
5. Trình bày được những nguyên tắc sử dụng kháng sinh an toàn, hợp lý
2
2
NỘI DUNG
ØĐại cương
ØCác nhóm kháng sinh
ØNguyên tắc sử dụng kháng sinh
3
3
1. ĐẠI CƯƠNG
1.1. Định nghĩa
ØChất do vi sinh vật tiết ra hoặc chất hóa học bán tổng hợp,
tổng hợp
ØTác dụng ở nồng độ rất thấp
ØĐặc hiệu kìm hãm sự phát triển hoặc diệt được vi khuẩn
Phổ kháng khuẩn
4
ANTIBIOTIC
4
1.2. PHÂN LOẠI KHÁNG SINH
1.2.1. Kháng sinh diệt khuẩn và kháng sinh kìm khuẩn
ØKháng sinh kìm khuẩn: Ức chế sự phát triển của vi khuẩn
ØKháng sinh diệt khuẩn: Hủy hoại vĩnh viễn được vi khuẩn
5
5
THÔNG SỐ ĐÁNH GIÁ KHÁNG SINH
DIỆT KHUẨN
6
MBC: Nồng độ diệt khuẩn tối thiểu
MIC: Nồng độ kìm khuẩn tối thiểu
MIC/nồng độ trong huyết tương của kháng sinh
6
10/13/26
2
1.2. PHÂN LOẠI KHÁNG SINH
1.2.2. Theo dược lực học - dược động học
7
Nhóm PK/PD
β
-lactam
Phụ
thuộc thời gian
Truyền
kéo dài /
truyền
liên tục
Aminoglycosid
Phụ
thuộc nồng độ
Liều
cao – 1 lần/
ngày
PAE (Post antibiotic effect)
Tác dụng hậu kháng sinh
7
1.2. PHÂN LOẠI KHÁNG SINH
1.2.3. Phân loại kháng sinh theo nhóm
β-lactam
Aminoglycosid
Phenicol
Cyclin
Macrolid và lincosamid
Quinolon
5-nitro-imidazol
Sulfamid và co-trimoxazol 8
8
9
1.3. CƠ CHẾ TÁC DỤNG CỦA KHÁNG SINH
ƯCTH: Ức chế tổng hợp
ƯCTH protein
ƯCTH acid nucleic
ƯCTH vách tế bào
ƯCTH
acid folic
Tổn thương
màng
9
NỘI DUNG
ØĐại cương
ØCác nhóm kháng sinh
ØNguyên tắc sử dụng kháng sinh
10
10
11
ƯCTH: Ức chế tổng hợp
ƯCTH vách tế bào
CÁC NHÓM KHÁNG SINH
11
2. CÁC NHÓM KHÁNG SINH
2.1. Ức chế sự tổng hợp vách tế bào
2.1.1. β-lactam
2.1.2. Peptid
2.1.3. Fosfomycin
2.1.4. Cycloserin
12
12
10/13/26
3
β-LACTAM
13
ØCơ chế tác dụng
ü Gắn với transpeptidase (enzym xúc tác cho sự nối peptidoglycan)
ü Ức chế tạo vách vi khuẩn => Kháng sinh diệt khuẩn/kìm khuẩn?
Ø Phổ tác dụng
üChủ yếu trên vi khuẩn Gram (+)/(-)?
13
ØPenam
ü Penicilin
ü Chất ức chế β-lactamase
Ø Cephem
ü Cephalosporin
Ø Penem
Ø Monobactam
β-LACTAM
14
Penam
BA
Cephem
AB
Penem
A
B
B
Monobactam
14
PENICILIN
nPenicilin G
nPenicilin V
nPenicilin M
nPenicilin A
nPenicillin kháng trực khuẩn mủ xanh
15
15
16
PENICILIN G
Phổ
tác dụng
Penicilin
G (benzyl penicilin)
Cầu
khuẩn
Gram (+)
Liên
cầu, phế cầu và tụ cầu
Cầu
khuẩn Gram (-)
Lậu cầu, não mô cầu
Trực
khuẩn
Gram (+)
H
iếu khí: Than, subtilis, bạch hầu
Y
ếm khí: Clostridium
hoại thư sinh hơi
Xoắn
khuẩn
Xoắn
khuẩn giang mai
16
PENICILIN G
Chỉ định
üGiang mai
üThấp khớp, thấp tim do liên cầu
üViêm màng não mủ
üPhòng: thấp khớp cấp tái diễn, viêm màng trong tim do
vi khuẩn, nhiễm khuẩn trong phẫu thuật van tim
17
17
Thuốc Đường dùng
Penicilin
G
bắp, tiêm tĩnh mạch
18
PENICILIN
Benzathin
penicilin
Procain penicillin
dịch
sâu
Penicilin
V
, F kém
18
10/13/26
4
PENICILIN
nPenicilin G
nPenicilin V
nPenicilin M
nPenicilin A
nPenicillin kháng trực khuẩn mủ xanh
19
19
Phổ
tác dụng
Giống
penicilin G
Bị
penicilinase phá hủy Có
Không
Chỉ
định: Nhiễm tụ cầu vàng
sản
xuất penicilinase
20
PENICILIN
Penicilin M
•Methicilin: Hiện nay không dùng
•Oxacilin / cloxacilin / dicloxacillin / nafcilin
Penicilin
G
Penicilin M
20
PENICILIN
Phổ
tác dụng
Gram (+): giống penicilin G
Gram (-): E. coli, Salmonella, Shigella,
Proteus, Hemophilus influenzae
Bị
penicilinase phá
hủy
Có Có
21
ØAmpicilin F 40 %
ØAmoxicilin F 90%
ØChỉ định
üNhiễm khuẩn đường hô hấp
üViêm màng não mủ
üNhiễm khuẩn đường mật
üNhiễm khuẩn tiết niệu
üPhối hợp trong điều trị nhiễm Helicobacter pylori: Amoxicilin
Penicilin
G
Penicilin A
Helicobacter pylori
(HP)
21
Phổ tác dụng: Gram (-) như trực khuẩn mủ xanh, Enterobacter,
Proteus => Nhiễm khuẩn mắc phải tại bệnh viện, nhiễm khuẩn
sau bỏng, nhiễm khuẩn tiết niệu, viêm phổi, ổ bụng, hô hấp,
nhiễm khuẩn huyết
22
Penicillin kháng trực khuẩn mủ xanh
Carboxypenicilin
Ureidopenicilin
Carbenicilin
Ticarcilin
Mezlocilin
Piperacilin
Azlocilin
22
Chất
ức chế β-
lactamase
Acid
clavulanic
Sulbactam
Tazobactam
Avibactam
Relebactam
23
CHẤT ỨC CHẾ β-LACTAMASE
Kháng
sinh phối hợp
Amoxicilin
Ticarcilin
Ampicilin
Cefoperazon
Piperacilin
Ceftolozan
Ceftazidim
Imipenem/
cilastatin
23
ØPenam
ü Penicilin
ü Chất ức chế β-lactamase
Ø Cephem
ü Cephalosporin
Ø Penem
Ø Monobactam
β-LACTAM
24
24
10/13/26
5
CEPHALOSPORIN
- Phân loại thế hệ 1 - 3 dựa vào:
ØPhổ tác dụng
ØBền vững với enzym β-lactamase
ØKhả năng qua hàng rào máu não
25
5 thế hệ
25
CEPHALOSPORIN
Thế hệ Chỉ định
1
Ø
Nhiễm khuẩn huyết do tụ cầu
Ø
Sốc nhiễm khuẩn
Ø
Nhiễm khuẩn kháng penicilin
2
Ø
Nhiễm khuẩn đường ruột đã kháng thuốc khác
Ø
Nhiễm khuẩn bệnh viện
3
Nhiễm
khuẩn nặng đã kháng với hai thế hệ trước
4
Nhiễm trực khuẩn
Gram (-) hiếu khí đã kháng với thế hệ 3
5
Nhiễm
khuẩn da và mô mềm có biến chứng (tương đương
vancomycin +
ceftazidim) 26
26
CEPHALOSPORIN
27
THẾ
HỆ
THUỐC
1
Cephalexin
Cefadroxil
Cefazolin
Cephradin
2
Cefuroxim
Cefaclor
Cefotetan
Cefoxitin
3
Cefixim
Cefpodoxim
Cefdinir
Ceftriaxon
Ceftazidim
Cefoperazon
Cefotaxim
Cefotiam
4
Cefpirom
Cefepim
5
Ceftobiprol
Ceftolozan
27
ØPenam
ü Penicilin
ü Chất ức chế β-lactamase
Ø Cephem
ü Cephalosporin
Ø Penem
Ø Monobactam
β-LACTAM
28
28
Penem
Thuộc nhóm carbapenem, gồm 4 kháng sinh:
imipenem, ertapenem, meropenem, doripenem
qPhổ kháng khuẩn rất rộng
qChỉ định: Nhiễm khuẩn nặng đường sinh dục -tiết niệu,
đường hô hấp dưới, mô mềm, xương -khớp, nhiễm
khuẩn bệnh viện
qKhông hấp thu qua đường uống.
29
29
Monobactam
Aztreonam
üKháng với hầu hết β-lactamase của vi khuẩn
üKhông tác dụng theo đường uống
üChỉ định: Nhiễm khuẩn Gram (-) đa kháng thuốc
üCó thể dùng cho bệnh nhân dị ứng với penicilin
hoặc cephalosporin (trừ ceftazidim)
30
β-LACTAM
30
1 / 14 100%
La catégorie de ce document est-elle correcte?
Merci pour votre participation!

Faire une suggestion

Avez-vous trouvé des erreurs dans l'interface ou les textes ? Ou savez-vous comment améliorer l'interface utilisateur de StudyLib ? N'hésitez pas à envoyer vos suggestions. C'est très important pour nous!